Dijital Pazarlama için IT Sözlüğü

IT ve Developer Terimleri

Bu yazı, IT yönü gelişmiş, biraz kod işine girmiş kişiler için çok anlamlı olmayabilir, basit olabilir. Pazarlama başta olmak üzere, IT ile yakın teması bulunan departman çalışanları için elzem bir ihtiyaç olduğunu düşündüm. İçerik de bolca emeği geçen Hakan Bayraksan‘a teşekkür ederim.

Developer Nedir?

Genellikle web developer (aslen software developer) kelimesinin kısaltması olarak kullanılıyor. Developer uzmanı; ilgili programın, sitenin veya ürünün tasarım, uygulama, test (QA ekibinden) ve araştırmasından sorumludur. Freelancer (bağımsız, danışman şeklinde çalışma) yaygın bir meslek grubu. Bunun başlıca sebeplerinden biri, yeteri kadar kalifiye personel bulunmaması. Temel olarak

Back-End Developer

Web sitesinin arka planında (view source yaptığınızda karşılaşmadığınız) kodlaması ile ilgilenen kişidir. Serverlar ve Database (veritabanı) ile içli dışlı olan kişidir. Arka planda işler yaptığı için back-end deniliyor.

Front-End Developer

Bu kişi ise arayüz (User Interface) yani gözle gördüğünüz site yapısında uğraşan kişidir. Ön yüz geliştirmecileri (böyle bir türkçeleştirme yok), daha çok görsel kısmı ile ilgilenirler. Genelde CSS, HTML ve Java Script uzmanlarıdır.

İş Açma Nedir?

Geliştiricler sürekli talep alan taraftır. Sürekli iş verilir, onlarda geliştirme yapar (assign a task). Böyle söyleyince tuhaf oldu biraz :), ama diğer departmanlar onlara muhtaçtır. Yapacağı geliştirmeler sayesinde işler yürür dersek daha doğru olabilir. Bu işlerin planlı olarak yapılması ve takip edilebilmesi adına, iş açılması gerekir. Çeşitli ürünler vasıtası ile ilgili kişilere işler verilir. Bunlardan başlıcaları: JIRA, Teamwork, Basecamp ve Zendesk, Daha detaylı bir liste için: http://en.wikipedia.org/wiki/Comparison_of_issue-tracking_systems

Hakan’ın tarifi ise:

JIRA, TFS gibi platformlarda (excel’de satır satır da tutulabilir) yazılım tarafında yapılacak işlerin teknik açıdan detaylandırılıp yazılım ekibine  iletilmesi. Bu işler daha sonra zaman, efor gibi yönlerden evaluate edilip sürüm planlanıyor.

Stage’de, Stage’e Aldık, Stage Nedir? Stage Ortamı Nedir?

Kelime anlamı olarak stage, “sahne” demek. “Staging site”, temel olarak test ortamına alma, yeni site sürümünü almadan önce son kez kalite kontrol yapılan yer esasında. Örneğin, siteye bir kod koymadan önce, tasarımsal değişikliğe gitmeden önce “stage” ortamına alırsınız ki, herhangi bir sıkıntı varsa yayına girmeden önce müdahale etme şansınız olsun. Aslında “prova” gibi düşünebilirsiniz. Stage için ayrı bir server olması daha makbuldur (Staging Server) Yapılan geliştirmeler önce bu server da test edilip, daha sonra canlıya (live etme) alınır. Bu terim (canlıya alma) siteyi yayına alma anlamında kullanılıyor.

Sprint Nedir ?

Belli bir zaman süresinde yapılacak işlerin tamamı sprint.  Başlangıç ve Bitiş Tarihleri belli, ekibin yapması gereken işler belli oluyor. Örneğin: 160 ekim tarihleri arasında, Google Analytics E-Ticaret Kodlarının siteye eklenmesi. Bu iş Sprint 18 diye geçiyor. “Bize Ulaşın” sayfa tasarımının değişmesi yine Sprint 18’de olabiliyor ve yine aynı tarih aralığında. “Sprint” tanımı kabaca bu şekilde. Iteration (İterasyon) olarak da bilinir.

Deploy Etmek, Deploy Ediliyor, Deployment Nedir?

Yukarıda anlatılan Sprintler sonunda, gerçekleşen işleri artık siteye yüklemek gerekiyor. Siteye yükleme işi “deployment” olarak adlandırıyor. Canlıya almak, live etmek yine deploy etmek anlamında kullanılan benzer kelimeler. Sprint 18 i sitede yayına almak, deploy etmek oluyor. Deployment bu işlerin son hali esasında. Stage’e de deploy etmek diyoruz mesela. Deploy etmek – o sprint’in içindeki kodları herhangi bir ortamda yayına almak.

Hot Fix Nedir?

İlgili ürün veya sitede bulunan bellirli bir problemin hızlı çözümüdür. Genel olarak hot fixler durum hakkında kesin yargıya sahiptir. Quick fix olarak da bilinen terim, hız gerektirdiğinden riskleri de beraberin getiriyor. Geliştiricler, genellikle hızlı değişiklikeri canlı da (live ortamda) yaparlar, bu durumda anlık kayıplara (ciro veya erişim) neden olabilir.

Development Sürecini Özetlemek Gerekirse

Taleplerinizi IT ekibine “iş açarak” iletiyorsunuz. IT ekibi işleri takvime koyuyor, sprintlerin içine ilgili işleri atıyor. Development ekibi üzerine çalıştıktan sonra, yapılan geliştirmeler stage ortamında test ediliyor. Eğer herşey yolunda giderse siteye deploy ediliyor. Stage ortamında gözden kaçmış hata ve düzeltmeler daha sonra acil ise hot fix ile hızlıca düzeltiliyor.